obok piramid w gizie
Ciekawostki o Egipcie. 1. Wymiana obrączek weselnych była tradycją w starożytnym Egipcie, podobnie jak w wielu innych kulturach na całym świecie. W starożytnym Egipcie małżeństwo było uważane za ważny społeczny i religijny obrzęd, a obrączki były symbolem związku małżeńskiego. Starożytni Egipcjanie wierzyli, że obrączki
Latanie w wingsuit'cie tak blisko piramid, że bliżej się nie da Zobacz, jak Fred Fugen przemknął tuż obok wierzchołka starożytnej piramidy w Gizie w kombinezonie wingsuit. 2:35 min
Hasło do krzyżówki „budowniczy największej piramidy w Gizie” w leksykonie krzyżówkowym. W naszym leksykonie definicji krzyżówkowych dla wyrażenia budowniczy największej piramidy w Gizie znajduje się tylko 1 odpowiedź do krzyżówki. Definicje te zostały podzielone na 1 grupę znaczeniową. Jeżeli znasz inne definicje dla
Czwarta linia dojedzie do piramid w Gizie. Od 1987 r. w Kairze działa metro. Pierwsza linia ma długość 42,5 km i wykorzystuje istniejące wcześniej tory podmiejskiej kolejki, połączone
Powstały one w XXV w. p.n.e. jako grobowce faraonów. Atrakcją turystyczną były już w starożytności, kiedy liczyły sobie 2000 lat. Ich wiek szacowany jest na ok. 5 tys. lat. Kompleks piramid w Gizie składa się z dwóch największych piramid starożytnego Egiptu (Cheopsa i Chefrena) oraz mniejszej piramidy Mykerinosa.
nomor telepon four points by sheraton surabaya. Zwróciliście kiedyś uwagę, że słynne piramidy w Gizie są fotografowane właściwie tylko z jednej strony. Wszędzie gdzie się trafia na ich zdjęcia wyglądają niemal identycznie. Dlaczego tak jest, skoro są położone na środku pustyni i dostęp do nich jest z każdej strony? Cóż, okazuje się, że piramidy tak nie do końca leżą na środku pustyni. Bardziej trafnym określeniem będzie, "na przedmieściach Gizy", więc tylko taki kąt robienia zdjęć zapewnia "odpowiedni" efekt. Fotki z innych stron są... trochę mniej ciekawe. Tak to wygląda z góry. A tak wyglądała Giza z lotu ptaka w roku 1904.
Leżące kilka kilometrów od Kairu piramidy w Gizie znane są na całym świecie. W ich skład wchodzą piramidy: Cheopsa, Chefrena, Mykerinosa i inne obiekty wraz ze słynnym posągiem Sfinksa. Pierwsza z nich zaliczana jest do siedmiu cudów świata starożytnego. Do dziś nie wyjaśniono dokładnie w jaki sposób je zbudowano. Wzniesiono je za czasów czwartej dynastii, która panowała w latach 2575-2465 r. Są miejscem grobowców faraonów. Największa z nich; piramida Cheopsa pierwotnie wznosiła się na wysokość 146,6 m, a do jej budowy zużyto 2,5 mln kamiennych bloków o wadze ok. 2,5 t. Jest jedną z największych budowli, jakie kiedykolwiek wzniesiono na Ziemi. Do dziś wszystkich magnetyzuje sprawa precyzji, z jaką dopasowano między sobą bloki. Uchodzi za arcydzieło inżynierii starożytnej. Koniecznie powinieneś zobaczyć je na własne oczy przed końcem świata. 10 największych miast świata Atrakcyjne miejsca pracy, prestiżowe uczelnie, możliwość korzystania z dobrze rozwiniętej sieci komunikacyjnej i najnowszych... 6 najwspanialszych „tarasowych basenów” świata „Tarasowe baseny” to naturalne zbiorniki wodne, płytkie, najczęściej ulokowane na wapiennych tarasach. Są to... 10 największych stadionów piłkarskich świata Piłka nożna to jeden z najpopularniejszych sportów na prawie całym świecie. Nic dziwnego więc,... 11 naturalnych skalnych mostów Nie bez powodu mówi się, że natura to najlepszy budowniczy. Stworzone przez nią obiekty... 12 najbardziej niezwykłych tras kolejowych świata Kolej to jeden ze środków transportów, który towarzyszy ludzkości już od blisko 200 lat.... 8 najbardziej przerażających mostów na świecie Podczas gdy większość mostów stworzona jest w oparciu o solidnie opracowany projekt dostosowujący się... 10 najbardziej imponujących starych akweduktów na świecie Akwedukty budowano w celu zapewnienia stałego przepływu wody z odległych nieraz o dziesiątki kilometrów... 9 najsuchszych miejsc na świecie Wręcz niemożliwe jest dokładne opisanie różnorodności naszej planety. W niektórych miejscach zagrożenie powodziami pojawia... 10 interesujących wysp pływowych To jedne z największych ciekawostek, jakie stworzyła natura. Mowa o wyspach pływowych, które wyspami... 16 ciekawostek geograficznych i turystycznych, o których nie miałeś pojęcia Otaczający nas świat jest pełen ciekawostek oraz tajemnic, o których zazwyczaj nie mamy pojęcia.... 4 niesamowite zamki krzyżackie położone na Pomorzu Zachodnim Większość Polaków zapytanych o zamki krzyżackie, bez zastanowienia wskaże Malbork i położony tam zamek,... 10 najciekawszych atrakcji Górnego Śląska Województwo śląskie to region o najwyższym stopniu urbanizacji w Polsce. Pierwsze co przywodzi na...
Piramidy w Gizie to zdecydowanie najpiękniejsze zabytki w stolicy Egiptu. Trudno jednoznacznie określić, jak zbudowano piramidy. Badacze prześcigają się w rozwiązywaniu tej zagadki, podając coraz więcej nowych informacji na temat budowli sprzed ponad 2000 lat. Egipskie piramidy odkrywają tajemnice władców, ich rodzin, a także przeciętnych obywateli. Mimo podobieństw pod względem wizualnym, każda piramida opowiada inną, fascynującą historię. Chcesz dowiedzieć się więcej o ich historii? Historia budowania piramid w GizieSpis treściHistoria budowania piramid w GizieJak budowano piramidy?Piramida CheopsaPiramida ChefrenaPiramida Mykerinosa Egipskie piramidy budowano na podstawie geometrii i astrologii – są one zorientowane na cztery strony świata. Najważniejszy był kierunek północny, któremu przypisywano działanie niemal magiczne. Gwiazdy uznawano za obecność bogów, a niebo miało być miejscem, gdzie po śmierci spoczywa faraon. Oś wschodnio-zachodnia wyrażała kult solarny oraz codziennie odradzanie słońca. Ze słońcem zaś utożsamiano władców – wraz z nadejściem ich śmierci, dzięki sile wiary, mieli codziennie odradzać się na nowo. Aby precyzyjnie zorientować wszystkie punkty, robotnicy musieli się napracować. Obserwowali punkty wschodu i zachodu jednej z gwiazd, potem za pomocą kątów prostych wyznaczali trasę pozostałych ścian budowli. Przez to, że Nil co roku zalewał pola uprawne, Egipcjanie byli w stanie wyspecjalizować się w regułach geometrii. Początkowo wznoszono piramidy schodkowe, dopiero później zaczęto budować je na kształt ostrosłupa. Wokół głównych piramid egipskich powstało wiele mniejszych, które pełniły rolę grobowców królowych oraz znaczących dla państwa urzędników. Na ścianach budowli wznoszono zapisane w „Tekstach Piramid” hasła, które miały pomóc faraonowi wrócić do świata żywych. Sprawdź również nasz artykuł: Przewodnik po Kairze. Czy znajdziemy tutaj coś równie ciekawego jak piramidy? W 1979 r. wszystkie piramidy egipskie wpisano na listę dziedzictwa narodowego UNESCO. Piramidy w Gizie widziane z lotu ptaka Jak budowano piramidy? Najbardziej znaną informacją o budowaniu piramidy w Gizie, jest to, że zaangażowano niewolników. Nic z tego! Do prac przy budowaniu piramid zatrudniano robotników, którzy otrzymywali za to odpowiednie wynagrodzenie. Wznosili oni kolejne piramidy od środka na zewnątrz, przesuwając się jednocześnie w górę. Piramidy egipskie mają formę ostrosłupa. Budowę zaczynano od ułożenia kwadratowej podstawy, potem tworzono rdzeń budowli, a następnie kładziono na powstałą konstrukcję ogromne i ciężkie bloki kamienne. Do dziś powstają różne teorie na temat budowy piramid. Wcześniej zakładano, że używano dźwigu lub żurawia. Angielsko-francuscy archeolodzy odkryli schodkową rampę – Egipcjanie budowali specjalne wyciągi, które mierzyły tyle, co piramidy, a następnie wciągali kamienne bloki po schodach. Po obu stronach rampy montowano szerokie otwory, które zabezpieczały bloki przed zsunięciem się i ułatwiały ich wciąganie. Robotnicy stali po bokach schodów i ciągnęli linę, która była owinięta wokół drewnianych stojaków. Liny ślizgały się po ich powierzchni, co ułatwiło budowanie konstrukcji. Badacze nadal próbują się dowiedzieć, czy robotnicy w trakcie ciągnięcia liny musieli się przemieszczać w pionie po schodach, czy mogli stać w miejscu. Początek rampy musiał sięgać terenów oddalonych od płaskowyżu w Gizie o kilometry, żeby robotnicy zdołali ułożyć ważące 2,5 tony kamienne bloki w odpowiedni sposób. Piramida Cheopsa Piramida Cheopsa w Gizie liczy prawie 150 metrów wysokości, co czyni ją największą z tych możliwych do zobaczenia w Egipcie. Została zbudowana ok. 2560 lat w okresie Starego Państwa. Szacuje się, że budowa trwała 20 lat. Piramida w Egipcie dotrwała niemal w całości do czasów nowożytnych – zniszczono jedynie licówkę i rozkradziono skarby. Wewnątrz piramidy odkryto sieć szybów i korytarzy. Mały tunel prowadzi od wejścia do Wielkiej Galerii, czyli korytarza, który mierzy prawie 9 metrów. Na jego końcu znajduje się pomieszczenie, w którym ukazano sarkofag – to pomieszczenie to Komora Króla, która mieści się na centralnej osi budowli. Wszystkie ściany komory stworzono z czerwonego granitu sprowadzonego z kamieniołomów w Asuanie. Przez długi czas wierzono, że to właśnie tam pochowano ciało faraona. Współcześni archeolodzy uważają, że mumię ukryto w całkowicie innej części piramidy, żeby ukryć kosztowności przed złodziejami. Naukowcy twierdzą, że do tej pory nie odnaleziono faktycznego miejsca pochówku. Pod powierzchnią odkryto nieukończone pomieszczenia, których przeznaczenia nie odkryto do dziś, jednak świadczą o przemyślanym planie na tę budowlę. Piramida Cheopsa – największa z piramid w Gizie W kompleks grobowca Cheopsa wchodzą także jamy z pogrzebowymi łodziami, które miały służyć faraonowi w pośmiertnej podróży. Nie były to prawdziwe statki, a jedynie symboliczne murowane modele łodzi. Znaleziono jednak groty, w których odkryto rozłożone na części prawdziwe łodzie – jedną z nich udało się zrekonstruować. Została zbudowana z cedru i składa się z 1224 części połączonych linami. Jej długość to 43,3 m. Badacze ustalili, że łodzie były używane podczas procesji pogrzebowych, a potem rozkładane na części i chowane w jamach. Piramida Chefrena Biorąc pod uwagę jej wysokość, jest drugą z egipskich piramid – mierzy 136 metrów. W rzeczywistości może wydawać się nieco wyższa od piramidy Cheopsa, jednak wynika to z faktu, że została postawiona w miejscu, gdzie płaskowyż ma 10 metrów więcej. Zatem to grobowiec Cheopsa jest największą egipską piramidą. Budowanie świątyni Chefrena zakończyło się ok. 2352 co przypada na ostatnie lata jego rządów. Oficjalna nazwa to „Chefren-jest-Wielki”. Została wzniesiona z kamiennych bloków, które pokrywano wapieniem i granitem. W kompleksie grobowym, oprócz grobowca, znajduje się jeszcze świątynia górna i dolna, dromos, Świątynia Sfinksa oraz Sfinks. Wnętrze grobowca Chefrena różni się od tego, które można podziwiać w świątyni Cheopsa. Jest dużo prostsze i mniejsze. Komnata pogrzebowa, dwa korytarze i dodatkowa komnata to właściwie jedyne pomieszczenia, które można w niej znaleźć. Archeolodzy odkryli, że w świątyni pogrzebowej znajdowało się ok. 50 rzeźb króla naturalnej wielkości. Na wschodnim krańcu grobli zachowała się Dolna Świątynia, w której połyskująca podłoga była wykonana z kalcytu. Można w niej dostrzec 24 puste podstawy posągów – na każdym dawniej znajdowała się rzeźba z wizerunkiem króla. Wielki Sfinks znajduje się zaraz obok piramidy Chefrena. Mierzy 20 metrów wysokości i 72 metry długości. Wyrzeźbiony w litej skale, przedstawia leżącego lwa z głową człowieka. Postać owinięta jest nemes, czyli tradycyjną chustą, która noszona była w starożytności. Głowa Sfinksa skierowana jest na wschód, co miało zapewnić faraonowi wieczne życie. Z niektórych teorii wynika, że pierwotnie zamiast ludzkiej głowy, w posągu znajdowała się głowa lwa lub szakala, o czym miały świadczyć zaburzone proporcje i zbyt mała głowa. Lew symbolizował królów, ale też horyzont. Obecnie mówi się, że głowa jest nienaturalnych rozmiarów ze względu na trudności przy wycinaniu jej kształtu. Oszacowanie właściwych rozmiarów stanowiło dla robotników problem, zważając na jakość narzędzi, których używali do budowania Sfinksa. Posąg uznano za upamiętnienie Chefrena głównie dlatego, że to za jego czasów zlecono jego budowę oraz jego piramidy najbliżej się znajduje. Piramida Chefrena i pilnujący jej Wielki Sfinks Piramida Mykerinosa Grobowiec Mykerinosa jest najmniejszym spośród trzech sławnych świątyń egipskich. Ma 67 metrów wysokości i 108 metrów długości. Został zbudowany z zachowaniem niemal idealnie regularnych proporcji. Mykerinos rozpoczął tworzenie budowli, jednak dokończył ją dopiero jego syn Szepseskaf. Prawdziwe imię władcy brzmiało MenKauRe, co oznacza: „Trwała-jest-moc-Re”. A Re to bóg Słońca, stwórca świata i pan ładu. Wśród Egipcjan był uważany za najważniejszego z bóstw. Przedstawiany był z dyskiem słonecznym i głową sokoła lub jastrzębia. Wierzono, że Re ma aż 72 różne postaci. Rozkazem jednego z kalifów, rozpoczęto rozbiórkę piramidy. Ostatecznie uszkodzono jedynie licówkę i zrobiono ogromną dziurę u boku konstrukcji. Do dziś zachowała się tylko niewielka część licowej powłoki. Wnętrze tej świątyni jest zdecydowanie najbardziej skomplikowane ze wszystkich trzech. Można w niej znaleźć komnatę, którą zdobią rzeźbione panele oraz mniejsze pomieszczenie, w której jest aż 6 wnęk. Żadna z grobowych komnat władcy nie została ukończona przed jego śmiercią. W okresie panowania Starego Państwa, świątynia stała się miejscem kultu. Kiedy zalała ją powódź, niemal od razu ją odbudowano. Na miejscu odnaleziono pełno posągów przedstawiających zarówno samego Mykerinosa, jak i jego małżonkę Chamerernebti II. Mykerinos uważany był za oddanego swoim poddanym. Podczas działań archeologicznych prowadzonych na terenie jego kompleksu grobowego, znaleziono tzw. „Triady Mykerinosa”, które przedstawiały władcę w otoczeniu kobiet – bogini Hathor oraz bogiń, które reprezentowały jeden z rejonów Górnego Egiptu. Badacze uważają, że powstało osiem takich triad – jedna triada miała przypadać na jedno miejsce kultu bogini Hathor. Początkowo sądzono jednak, że jest ich ok. 30 – jedna na każdy administracyjny rejon kraju. Na każdej z dotychczas znalezionych triad, władca trzyma kobiety za ręce, są również równego wzrostu, co świadczy o tym, że chciał równać się z bóstwami, ale też z poddanymi.
Piramidy w Gizie Trzem głównym piramidom powstałym mniej więcej 4,5 tys. lat temu – największej Cheopsa, drugiej co do wielkości Chefrena, oraz znacznie mniejszej Mykerinosa – towarzyszy szereg mniejszych, które były przeznaczone na grobowce kolejnych władców i możnych świata starożytnego Egiptu. Piramida Cheopsa, największa, jaką zbudowano w całym kraju, to jedyny zabytek z listy siedmiu cudów świata starożytnego, który przetrwał do dzisiejszych czasów. Jej boki mają u podstawy przeszło 230 metrów długości, a jej wysokość to niecałe 139 metrów. Wysokość piramidy (oryginalnie mierzyła blisko 147 m) zmniejszyła się na skutek erozji a przede wszystkim przez to, że utraciła kamień wieńczący szczyt, tzw. piramidon. Według obliczeń zbudowano ją z ok. 2,3 mln wapiennych bloków, ważących od 2 do 15 ton każdy. Do budowy sklepienia komory, w której złożono zwłoki władcy, użyto też znacznie cięższych, bo ważących przeszło 25 ton bloków z granitu. Wielki Sfinks Monolityczny posąg Sfinksa znajduje się na terenie kompleksu piramid w Gizie i usytuowany jest zaraz obok piramidy Chefrena. Posąg o długości 72 i wysokości 20 metrów wyrzeźbiony jest w litej skale i przedstawia leżącego lwa z głową człowieka owiniętą nemes - charakterystyczną chustą, noszoną przez starożytnych Egipcjan. Sfinks został wykonany najprawdopodobniej ok. 2550 r. z rozkazu faraona Chefrena. Przypuszcza się więc, że głowa posągu przedstawia właśnie tego władcę. Ze względu na swoje położenie na skraju pustyni Sfinks wielokrotnie zasypywany był piaskiem. Kroniki mówią, że odkopywano go już za czasów panowania faraona Totmesa IV, który rządził Egiptem na przełomie XIV i XV stulecia W czasach współczesnych prace i wykopaliska przy pomniku przeprowadzano w latach 1815, 1863, 1925, a ostatnie zakończyły się w 1998 r. Na temat wieku i pochodzenia Sfinksa krąży wiele paranaukowych opinii. Część z nich mówi, że jest on znacznie starszy, i pochodzić miałby sprzed ok. 12 tys. lat, czyli z okresu poprzedzającego wielki potop, który miał nawiedzić świat właśnie w tym okresie. Inne z tych teorii, których zwolennicy wskazują na nienaturalnie małą twarz w stosunku do ogólnych gabarytów posągu, zakładają, że rzeźba pierwotnie przedstawiała lwa, albo szakala, głowę zaś przerobiono dopiero w późniejszym okresie. Piramidy w Sakkarze Sakkara, znajdująca się ok. 30 km na południe od centrum dzisiejszego Kairu, była niegdyś nekropolią Memfis, starożytnej egipskiej stolicy. Przez wiele wieków chowano tu władców, kapłanów i innych najważniejszych dostojników państwowych, zresztą sama nazwa wywodzi się od Sokar, staroegipskiego bóstwa, które przyjmowało zmarłych władców i przenosiło ich w niebiosa (co ciekawe, bóstwo było też patronem tragarzy). Najsłynniejszą budowlą pozostałą po starożytnej nekropolii jest Schodkowa Piramida Dżesera, zbudowana przez Imhotepa, architekta i lekarza, który był jednocześnie wezyrem (najwyższym urzędnikiem) na dworze władcy Dżesera. Powstała ok. 2650 piramida jest najstarsza w całym Egipcie i uważana jest za najdawniejszy przykład budowli wzniesionej wyłącznie z ociosanego kamienia. W odróżnieniu od piramid w Gizie, tutejsza posiada sześć wyraźnych stopni, stąd też jej nazwa – piramida schodkowa. Więcej o Sakkarze – fascynującej nekropolii faraonów przeczytacie na naszym blogu. Luksor i Świątynia Amona w Karnaku Dzisiejszy Luksor, położony nad Nilem w środkowym Egipcie, rozkwitł w miejscu starożytnych Teb, jednego z najważniejszych miast w historii tego kraju. Historycy szacują, że dwukrotnie w swoich dziejach było to największe miasto świata – pierwszy raz ok. roku 1980 kiedy wyprzedziło miasto Ur, stolicę dawnej Mezopotamii, a ponownie ok. 1400 lat kiedy przerosło Memfis, dawną stolicę Egiptu. Niemal w samym centrum miasta, nad brzegiem Nilu, mieści się Świątynia Luksorska, często nazywana również Świątynią Narodzin Amona. Najważniejszym zabytkiem Luksoru jest jednak kompleks w Karnaku (obydwa zabytki są połączone długą na 3 km Aleją Sfinksów), gdzie znajduje się zespół świątyń poświęconych tebańskim bogom. Największą, a zarazem najważniejszą z nich jest ta poświęcona Amonowi. Jej budowę rozpoczął już Amenhotep III, po którym jego dzieło kontynuowali następni władcy, a ostateczny kształt świątyni nadano za czasów Ramzesa II. Największe wrażenie robi ogrom sali hypostylowej – jej wymiary to 102 na 53 m – a jej dach podpierały niegdyś 134 kolumny, z których najwyższe mają 23 m wysokości. Dolina Królów Podobnie jak starożytne Teby dzieliły się kiedyś na dwie części – Świat Żywych, po wschodniej stronie Nilu, i Świat Umarłych, leżący na drugim jego brzegu, taki i obecnie Luksor składa się z dwóch odrębnych części położonych na lewym i prawym brzegu Nilu. Dolina Królów, miejsce pochówku egipskich faraonów w okresie od XVIII do XX dynastii, mieści się właśnie po lewej stronie rzeki. Podczas licznych prac archeologicznych, naukowcom udało się tam odkryć 65 grobowców władców. W większości przypadków udało się ustalić, kto w nich spoczywał, w części jednak było to niemożliwe. Najważniejsze z ustalonych grobowców należały do: Tutanchamona, Setiego I, Amenhotepa I, Ramzesa I, Ramzesa IV, Ramzesa V i Ramzesa VI oraz Merenptaha. Niedaleko Doliny Królów znajduje się też Dolina Królowych, gdzie chowano małżonki faraonów. Po drodze do Doliny Królów warto też zobaczyć Kolosy Memnona – dwa potężne posągi przedstawiające faraona Amenhotepa III o wysokości blisko 16 metrów, które są prawdopodobnie jedyną pozostałością po świątyni grobowej tego faraona – oraz Ramesseum, ruiny kompleksu świątynnego wybudowanego przez faraona Ramzesa II. Świątynia Hatszepsut Jedyna jak dotąd odkryta świątynia grobowa kobiety-faraona należy do Hatszepsut i znajduje się na lewym brzegu Nilu, w dolinie Deir el-Bahari. Położony u podnóża najwyższej w okolicy góry kompleks świątynny składa się z trzech tarasów, wykutych w większości w skale i połączonych ze sobą rampami. Do najniższego tarasu wiodła niegdyś aleja, przy której znajdowały się posągi przedstawiające sfinksy oraz liczne obeliski. Na tarasie środkowym znajdują się kaplice poświęcone Hator, egipskiej bogini nieba oraz Anubisa, bóstwa o głowie szakala, związanego z mumifikacją i życiem pozagrobowym. Na ostatnim z tarasów znajduje się dziedziniec z wejściami do Komór Odrodzenia Hatszepsut i jej ojca, Totmesa I. Hatszepsut objęła tron po śmierci swego męża Totmesa II. Co ciekawe, będąc kobietą, nosiła męski tytuł królewski. Po koronacji przedstawiano i opisywano ją jako o mężczyznę, sprawowała bowiem władzę przynależną mężczyznom. Świątynia grobowa Hatszepsut w Deir el-Bahari nie była jednak miejscem spoczynku władczyni, miała jedynie na celu zapewnić jej życie wieczne po śmierci. W 2007 roku prof. Zahi Hawass, przewodniczący egipskiej Najwyższej Rady Starożytności, ogłosił, że spoczęła ona w jednym z grobowców w Dolinie Królów, który został odkryty już w 1903 roku. Asuan, File i Elefantyna Asuan to najważniejsze miasto południowego Egiptu. Sama miejscowość nie jest może najciekawsza, ale w jej obrębie administracyjnym znajdują się dwie wyspy na Nilu, które odegrały znaczącą rolę w dziejach Egiptu – File i Elefantyna. Starożytni Egipcjanie wierzyli, że File była pierwszym skrawkiem lądu, jaki wyłonił się z wód Chaosu. Z tego względu przez długie stulecia znajdował się tu ważny ośrodek kultu Izydy, egipskiej bogini płodności i opiekunki rodzin (tutejsza świątynia była jednym z ostatnich funkcjonujących miejsc, gdzie kultywowano egipskie wierzenia – zamknięto ją dopiero w połowie VI wieku, w okresie panowania cesarza Justyniana). Miejsce oryginalnej świątyni zostało znacznie zniszczone po wybudowaniu Tamy Asuańskiej – wyspa przez blisko 9 miesięcy w roku jest zatopiona. Z tego względu, dzięki staraniom UNESCO, samą świątynię przeniesiono między 1970 a 1980 rokiem na sąsiednią, wyżej położoną wyspę Agilkia. Na Elefantynie od najdawniejszych czasów mieściła się z kolei świątynia Chnuma, jednego z bogów Górnego Egiptu, który kontrolował przepływ wody w Nilu (Asuan znajduje się niedaleko pierwszej katarakty). Podczas prac archeologicznych prowadzonych na wyspie znaleziono zmumifikowanego barana (Chnum przedstawiany był jako człowiek o baraniej głowie). Na Elefantynie znajduje się też bardzo ciekawy nilometr, przyrząd mierzący poziom wody w rzece. Świątynie w Abu Simbel Leżące na samym południu Egiptu świątynie w Abu Simbel zostały zbudowane w XIII wieku za czasów panowania jednego z najwybitniejszych władców Egiptu – faraona Ramzesa II. Po latach swojej świetności świat zapomniał o nich na długo. Na nowo odkrył je dopiero w 1813 roku szwajcarski podróżnik Johann Burckhardt. Jednak tak naprawdę o świątyniach zrobiło się głośno, kiedy w latach 60. ubiegłego wieku, zagroziło im zalanie z powodu powstającej na Nilu Tamy Asuańskiej. Jak obliczono, wody powstałego dzięki tej konstrukcji Jeziora Nasera miały bezpowrotnie zatopić te cenne zabytki. Postanowiono wówczas, że cały kompleks zostanie przeniesiony wyżej. Prace, sfinansowane przez UNESCO, trwały pomiędzy 1964 a 1968 rokiem, a kierował nimi polski archeolog prof. Kazimierz Michałowski. Kompleks świątyń składa się z dwóch części – Wielkiej Świątyni Ramzesa II oraz Świątyni Nefertari, nazywanej też Małą Świątynią. Wielka Świątynia została dedykowana bogom słońca Amonowi-Re i Re-Horachte oraz bogu rzemiosła i sztuki – Ptahowi. Wejścia do świątyni strzegą cztery olbrzymie, 20-metrowe posągi faraona Ramzesa II, a między jego nogami znajdują się inne mniejsze, przedstawiające królewską rodzinę. Całość została wykuta w litej skale, wnętrze świątyni, w którym przedstawione są wizerunki bóstw, sięga 56 metrów w głąb. Sąsiednia Świątynia Nefertari poświęcona jest Hathor, egipskiej bogini miłości i piękna oraz królowej Nefertari, ukochanej żony faraona Ramzesa II. Klasztor Św. Katarzyny Klasztor położony w górach półwyspu Synaj jest jednym z najważniejszych miejsc dla chrześcijaństwa. Wzniesiono go bowiem w miejscu, gdzie według judeochrześcijańskiej tradycji, pasącemu owce u podnóża góry Synaj (Horeb) Mojżeszowi w gorejącym krzewie ukazał się anioł, oznajmiając mu, że Bóg zamierza wyprowadzić swój lud z niewoli egipskiej. Zgodnie z tradycją na Górze Synaj, Bóg przekazał też Mojżeszowi Dekalog. Pierwsza kaplica w tym miejscu została zbudowana w 337 r., w czasach św. Heleny, matki bizantyjskiego cesarza Konstantyna Wielkiego, który w 313 r. wprowadził wolność wyznania na terenie Cesarstwa, legalizując tym samym chrześcijaństwo. Zabudowania klasztorne wraz z bazyliką Przemienienia Pańskiego powstały ok. 530 r., w okresie panowania cesarza Justyniana I. W kolejnych wiekach całość otoczono zachowanymi do dziś zbrojnymi murami. Meczet i Uniwersytet Al Azhar Al Azhar to najważniejsza uczelnia teologiczna w świecie islamu sunnickiego, dominującego odłamu religii zapoczątkowanej przez proroka Mahometa. Budowę meczetu rozpoczęto w 970 roku z rozkazu fatymidzkiego kalifa Al-Mu’izziego, który opanował znaczne tereny Egiptu i w 973 roku przeniósł stolicę do założonego niewiele wcześniej Kairu. Niedługo po ukończeniu meczetu (kwiecień 972 r.) założono przy nim madrasę, religijną szkołę muzułmańską. Z czasem zaczęły przy niej powstawać inne fakultety – prawa, logiki i filozofii. W 1952 r., po obaleniu monarchii i przekształceniu Egiptu w republikę, uczelnię wyodrębniono z meczetu i nadano jej rangę uniwersytetu państwowego. Obecnie nauki pobiera tam kilka tysięcy studentów, którzy mają do dyspozycji najróżniejsze wydziały. Niemniej, uczelnia zachowała swój religijny charakter – wydawane tutaj fatwy (opinie uczonych teologów, dotyczące spornych kwestii z pogranicza prawa i religii) obowiązują muzułmanów obrządku sunnickiego na całym świecie.
Trzy piramidy w Gizie to jeden z najsłynniejszych i najstarszych zabytków na świecie. Od tysięcy lat przykuwają uwagę swoim ogromem i majestatem, a także atmosferą tajemnicy, która otacza je od wieków. Są jedynymi ocalałymi budowlami z listy siedmiu cudów świata, a w 1979 roku trafiły też na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Co roku przyciągają do siebie miliony zwykłych turystów, egiptologów oraz zwolenników teorii pseudonaukowych. Skład kompleksu piramid w GizieData powstania piramidJak zbudowano piramidy?Piramidy w Gizie – jakie było ich przeznaczenie?Powstanie SfinksaPiramidy w Gizie i teorie pseudonaukowePiramidy i Sfinks – najstarsze zabytki ludzkości Skład kompleksu piramid w Gizie W skład kompleksu piramid w Gizie (obecnie dzielnica Kairu), wchodzą dwie największe budowle zbudowane przez starożytnych Egipcjan – piramida Cheopsa i piramida Chefrena. O połowę mniejsza jest sąsiadująca z nimi piramida Mykerinosa. Nieopodal znajduje się też słynny Wielki Sfinks, mniejsze piramidy, świątynie i grobowce. Piramidy w Gizie – foto Spencer Davis – Unsplash Data powstania piramid Trzy wielkie piramidy powstały w czasie czwartej dynastii. Pierwszą i największą zbudowano dla faraona Cheopsa około 2575 r Budowę nieco mniejszej, przeznaczonej dla syna Cheopsa – faraona Chefrena – ukończono w 2540 r Znacznie mniejsza zbudowana została dla wnuka Cheopsa – Mykerinosa – około 2525 r Pozostałe grobowce i świątynie pochodzą z różnych okresów historycznych. Piramidy w Gizie – foto Ruben Hanssen – Unsplash Jak zbudowano piramidy? Piramidy w Gizie budowano z różnych materiałów, wapienia, granitu, bazaltu i alabastru. Ogromne bloki kamienne transportowano z kamieniołomu drogą wodną – używając barek pływających po Nilu. Dostarczenie, obrobienie i zainstalowanie milionów kamiennych bloków o wadze od kilku do kilkunastu ton każdy, wymagało tytanicznej pracy i niesłychanych zdolności logistycznych. Samo przygotowanie miejsca pod budowę było imponującym wyczynem inżynierii budowlanej. Ogromny teren zniwelowano tak, że największe odchylenia wynosiły jedynie dwa centymetry. Kamienne bloki przypływały z kamieniołomów w Asuanie i Tura do przystani rzecznej niedaleko placu budowy, a następnie były przeciągane już do docelowej budowli. Najbardziej znane kompleksy piramid – foto Spencer Davis – Unsplash Jeszcze do niedawna naukowcy sądzili, że odbywało się to za pomocą ciągnięcia po mokrym piasku. Najnowsze prace archeologiczne sugerują jednak użycie sań. Materiał dostarczany do piramid wciągany był po rampie o nachyleniu 20 stopni. Odbywało się to stopniowo – robotnicy przesuwali blok w górę, jednocześnie zabezpieczając go przed zsunięciem solidnymi palami. Historycy uważali wcześniej, że przy budowie kompleksu pracowało przez dziesięciolecia nawet sto tysięcy niewolników. Ostatnie odkrycia dowodzą jednak, że było ich o wiele mniej, a co więcej – byli ludźmi wolnymi. Prace przypominały coś na kształt współczesnych robót publicznych, dobrze płatnych i przeznaczonych dla ochotników. Niedaleko piramid odkryto nawet całe dobrze wyposażone miasteczko, które zamieszkiwali budowniczowie. Piramidy w Gizie – jakie było ich przeznaczenie? Piramidy były oczywiście grobowcami faraonów i częścią kompleksu grzebalnego. Według wierzeń Egipcjan, po śmierci dusza człowieka przenosiła się do zaświatów i tak jak w normalnym świecie, potrzebowała do życia wielu przedmiotów. Faraon, postać równa bogom, zasługiwał na pochówek wraz z całym wyposażeniem osobistym i w miejscu, które było równie wspaniałe, jak jego boska postać. W grobowcach największych faraonów, po ich śmierci, składano nawet barki i łodzie. Piramidy w Gizie – Jeremy Bezanger Powstanie Piramidy Cheopsa Największa z piramid – piramida Cheopsa (Horyzont Cheopsa zwany też Wielką Piramidą) pierwotnie miała ponad 146 metrów wysokości, a boki rozciągały się na 230 metrów. Ma ona, jak i reszta grobowców z czasów czwartej dynastii, kształt ostrosłupa na podstawie kwadratu. Jeszcze w XIX wieku była ona uznawana za najwyższą budowlę świata. Piramida Cheopsa składa się z około 2,3 miliona bloków wapienia o wadze od 2,5 do 15 ton. Grobowiec faraona Cheopsa pierwotnie wyłożono z zewnątrz białym, wypolerowanym wapieniem, a jego szczyt zdobił złoty piramidion. Z biegiem czasu większość okładziny została zniszczona, a piramidion zrabowany. Piramida Cheopsa – foto Hossam M. Omar – Unsplash Wewnątrz Wielkiej Piramidy znajduje się kilka pomieszczeń połączonych korytarzami. Najważniejszym z nich jest Komora Króla, w której znajduje się granitowy sarkofag. Niestety, został on zdewastowany i zrabowany, prawdopodobnie wiele wieków temu. Całe pomieszczenie zbudowane jest z płyt granitowych. Ich waga w części sufitowej wynosi aż 400 ton. Z Komorą Królewską łączy się Wielka Galeria – długi kamienny chodnik o wysokości 8,5 metra i długości 46 metrów. Wykonano ją z polerowanego wapienia, a służyła prawdopodobnie jako magazyn płyt granitowych przeznaczonych do zablokowania dostępu do sarkofagu faraona. W samym centrum piramidy Cheopsa leży pomieszczenie zwane Komorą Królowej. Nie zostało ono w pełni ukończone, wychodzą z niego też ślepe korytarze. Czy w czasie budowy nastąpiła zmiana planów czy robotnicy porzucili pracę nad nim? Tego prawdopodobnie nie dowiemy się nigdy. Piramida Chefrena Nieco mniejsza jest piramida Chefrena (Chefren jest Wielki). Wznosi się ona obecnie na wysokość 136 metrów, ale ponieważ ma bardziej strome ściany i została wybudowana na podwyższeniu, sprawia wrażenie wyższej. Boki kwadratowej podstawy mają długość 214,5 metra. Piramida Chefrena – foto omar moffy – Unsplash Wykonano ją z wapiennych bloków z kamieniołomów w Abu Simbel. Jako jedyna z trzech największych piramid posiada resztki pierwotnej okładziny wapiennej, którą widać na samym wierzchołku. Poniżej piramidy znajduje się wykuty w skale grobowiec Chefrena. Piramida Mykerinosa Ostatnia z piramid (Boska) jest grobowcem Mykerinosa. Długość jej boków to 108 metrów, a wysokość do szczytu – 65 metrów. Wewnątrz budowli znajduje się kilka pomieszczeń. W jednym z nich zbudowano sarkofag z imieniem faraona. Jednak wejście do prawdziwej sali grobowej położone jest niżej. Znaleziono w niej bazaltowy sarkofag z ludzkimi szczątkami. Niestety, zatonął on u brzegów Hiszpanii, wywożony przez brytyjskich rabusiów. Piramida Mykerinosa – foto Shady Hassan – Unsplash Powstanie Sfinksa Niedaleko od piramid położony jest monumentalny posąg Wielkiego Sfinksa. Rzeźba przedstawia leżącego lwa z ludzką głową ubraną w chustę nemes – symbol władzy faraona. Wśród naukowców panuje pogląd, że przedstawia ona Chefrena. Sfinks powstał w czasie budowania piramid – około 2500 lat – jednak nie do końca wiadomo, czy data ta odpowiada rzeczywistości. Sfinks – foto Lea Kobal – Unsplash Sfinks został wykuty w wapiennej skale, w kamieniołomie, z którego brano materiał do budowy piramid. Jedna z teorii głosi, że najpierw wykonano głowę ze skały o antropomorficznym kształcie, a dopiero później dorobiono resztę ciała. Posąg ma 20 metrów wysokości i prawie 73 metry długości, a zwrócony jest twarzą w stronę Nilu. W swojej historii Sfinks miał wiele okresów wzlotów i upadków. Po prawie tysiącu lat istnienia został odnowiony przez faraona Totmesa IV, który między jego łapami umieścił słynną Stelę Snów. W czasie arabskiej ekspansji rzeźba była systematycznie niszczona. Sphinx – foto Tom Podmore – Unsplash Również w czasach bardziej nam współczesnych używano jej jako celu dla ćwiczeń artylerzystów. Sfinks przez długie lata był zasypany piaskami pustyni, aż po szyję. Dopiero w XIX wieku rozpoczęły się prace archeologiczne prowadzone przez Giovanni Batistę Caviglię. Naukowiec odkrył Stelę Snu i pozostałości Świątyni Chefrena. Sfinksa odkopano i do dzisiaj znajduje się już pod troskliwą opieką państwa egipskiego. Piramidy w Gizie i teorie pseudonaukowe Piramidy i Sfinks trwały przez tysiące lat niezmiennie fascynując ludzi swoim kształtem i rozmiarami. Na przestrzeni dziejów prawdziwy cel ich powstania został zapomniany i zastąpiony różnymi przypuszczeniami. Również w czasach współczesnych powstają na temat piramid różne, nieraz całkiem szalone, teorie pseudonaukowe. Poniżej przedstawiamy kilka z nich. Kosmici i zaginione cywilizacje Rozmiar wielkiej piramidy i waga kamiennych bloków, z których powstała nawet w dzisiejszych czasach stanowiłyby poważne wyzwanie dla inżynierów budownictwa. Nic więc dziwnego, że najwięcej teorii dotyczy „ponadnaturalnego” sposobu wykonania tej budowli. Najbardziej znaną z nich jest koncepcja Ericha von Daenikena, który twierdzi, że piramidy zostały zbudowane przez zaawansowaną cywilizację przybyłą spoza Ziemi. Jakkolwiek atrakcyjna dla wielu ludzi, teoria ta nie jest poparta żadnymi dowodami naukowymi. Magiczne liczby Kolejna grupa teorii dotyczy dziedziny geometrii i matematyki. Ich celem jest udowodnienie, że wymiary budowli są ściśle związane z różnymi stałymi matematycznymi i odległościami astronomicznymi, na przykład objętość pomnożona przez wysokość da w rezultacie odległość do Księżyca. Pierwszym autorem forsującym ten pogląd był John Taylor, który swoje przemyślenia opublikował w wydanej w XIX wieku książce „The Great Pyramid: Why Was It Build And Who Build It?”. Teoria na pierwszy rzut oka prezentuje się odkrywczo, ale tak naprawdę można ją dopasować do każdego przedmiotu codziennego użytku. Piramidy w Gizie – Dario Morandotti – Unsplash Gwiazdozbiór Oriona Ciekawą teorię przedstawił w 1994 roku Robert Bauval. Według niej, położenie piramid w Gizie odpowiada położeniu na niebie najważniejszych gwiazd w Pasie Oriona i to ponad 12 tysięcy lat temu. Wynika stąd, że budowle są o wiele starsze, związane ściśle z kultem Ozyrysa utożsamianego z Orionem, a do tego zbudowane przez jakąś zapomnianą, zaawansowaną cywilizację. 12 tysięcy lat? Podobne poglądy prezentuje amerykański geolog Robert Schoch. Według niego Sfinks nosi ślady erozji wodnej, powstałej przy silnych i długotrwałych opadach deszczu. Takie opady występowały na tym terenie ponad 10 tysięcy lat temu, kiedy cała Sahara była nie pustynią, a żyzną równiną. Sfinks doczekał się jeszcze jednej teorii autorstwa Roberta Temple. Twierdzi on, że obecna głowa posągu przedstawiająca oblicze faraona nie jest oryginalna. Pierwotnie znajdowała się nań głowa szakala, a cała budowla była hołdem dla boga Anubisa. Jak wspomniano wcześniej, powyższe teorie nie zostały w żaden sposób udowodnione w sposób naukowy i pozostają nadal w dziedzinie interesujących fantazji. Atmosfera wielkiej tajemnicy otacza piramidy z Gizy od tysięcy lat i jak widać, ma się dobrze i w obecnych czasach. Piramidy i Sfinks – najstarsze zabytki ludzkości Piramidy i Sfinks są obowiązkowym miejscem odwiedzin podczas wakacyjnej wycieczki po Egipcie. Warto wybrać się tam chociaż raz w życiu, stanąć pod jednymi z najstarszych zabytków ludzkości i zastanowić się nad ogromem pracy i umiejętności naszych dalekich przodków, które włożyli w zbudowanie tych niesamowitych budowli. Zobacz również: Akropol ateński – wszystko, co musisz o nim wiedzieć | Machu Picchu – tajemnicze miasto w chmurach
obok piramid w gizie